Tytuł pozycji:
Products of Caddis-fly Larvae (Trichoptera) Silk Glands as a New Natural Textile Fibre
Among the invertebrates, some insects are able to produce natural silk fibres which can serve as an alternative to the threads of the spider’s web. The larvae of the caddis-fly make use of a multifunctional silky floss in producing hunting nets and residential tubular structures. Many species of caddis-fly build their capture webs in fast-flowing rivers. Therefore we suggest that such fibres must be strong. However, these webs have been studied and researched previously, taking into consideration the webs’ shape and the geometry of the meshes. This paper presents preliminary results concerning some of the web material’s morphological properties and tensile strength. We investigated the product of silk gland coming from Hydropsyche pellucidula, which is one of the most common caddisflies in Polish lowland rivers. Our researches proved that a cross-section of caddis-fly fibres is circular, with an average diameter of 10 μm. The mean tensile strength of the fibres investigated is 45 cN/tex (5.7⋅109 N/m2), and is comparable to the strength of most spider thread.
Wśród bezkręgowców są owady zdolne produkować oprzęd, mogący stać się alternatywą dla nici pajęczych. Larwy chruściki wykorzystują wielofunkcyjne jedwabne włókna do wytwarzania sieci łownych oraz rurkowatego kształtu konstrukcji mieszkalnych. Wiele gatunków zwykło budować swoje konstrukcje łowne w rzekach o silnym prądzie. To nasuwa przypuszczenia, że włókna chruścikowe muszą być wytrzymałe. Niestety, dotychczasowe badania prowadzone nad oprzędem Trichoptera dotyczyły jedynie kształtu sieci oraz geometrii oczek. Praca niniejsza przedstawia wstępne wyniki dotyczące niektórych parametrów morfologicznych nici chruścikowych oraz ich wytrzymałości. Badany był produkt gruczołów przędnych pochodzący od Hydropsyche pellucidula – jednego z najpospolitszych chruścików, występujących w nizinnych rzekach Polski. Nasze badania wykazały, że włókna chruścikowe charakteryzują się kołowym przekrojem poprzecznym o średniej wartości średnicy około 10 μm. Wytrzymałość oprzędu wyniosła średnio 45 cN/tex (5.7⋅109 N/m2) i jest to wynik porównywalny z wytrzymałością nici pajęczynowych większości pająków.